GastPost van een digitale immigrant in wonderland

Afbeelding om aan te duiden dat een blogpost van een gastblogger is.

Oude en nieuwe computers ...

Digital natives vs digital immigrants door Marc Jadoul, digitale immigrant in Wonderland, strategic marketing director bij Alcatel-Lucent in Antwerpen, B2B storyteller, blogger, social business advocaat én auteur van meer dan 100 publicaties en publieke presentaties (zie ook deze).

Een  “digital native” is een persoon die geboren werd tijdens of na de algemene introductie van digitale technologieën, en die – doordat hij (of zij) sinds zijn (of haar) vroege kinderjaren met computers, telecom en elektronische gadgets in aanraking kwam – beter met digitale concepten, apparaten en toepassingen kan (of zou kunnen?) omgaan.

Een “digital immigrant”, daarentegen, zag het levenslicht vóór de digitale revolutie en heeft dus een inhaalbeweging moeten maken. Velen onder hen kwamen pas op latere leeftijd met met de nieuwe technologieën in contact. Ze hebben zich het gebruik ervan wel eigen gemaakt, maar blijken er vaak toch anders mee om te gaan dan hun jongere medeburgers.

Het onderscheid tussen digitale natives en digitale immigranten werd in 2001 geïntroduceerd door Mark Prensky, die het begin van de digitale revolutie (en dus het ontstaan van de digitale kloof) situeert in het jaar 1985. Hoewel ik een diploma informatica op zak heb, en sedert eind van de jaren ’80 in de technologiesector werk, word ik ook tot de digitale immigranten gerekend.  Wat volgt is het persoonlijke relaas van een digitale immigrant die al de veranderingen van zeer dichtbij heeft meegemaakt …

De klas van ’80
“De klas van ’80” was de titel van een toenmalige BRT Panorama reportage in 1980, ingeblikt door Paul Jambers (in die tijd nog sterreporter bij de openbare omroep) over de toekomstambities van een groep late babyboomers, willekeurig geplukt uit de laatstejaarsstudenten van het Koninklijk Atheneum van Kapellen. Ik was een van hen.

Juni 1980. Twee adolescenten worden door Jambers thuis op de sofa ondervraagd over hun toekomstverwachtingen en -ambities. Mijn tweelingbroer Luc en ik. Beiden willen we “informatica” gaan studeren. Een op dat moment nog prille wetenschap: de licentiaatsopleiding (een gedateerd begrip, want ondertussen spreken we naar goede Angelsaksische traditie over een Masters Degree) aan de VUB was toen amper drie jaar oud.

Zowel de interviewer als de geïnterviewden wisten toen nauwelijks welke lading de informaticavlag dekte. Voor Jambers was het echter een unieke gelegenheid om een stel gedoodverfde whiz kids ten tonele te voeren: “Twee middelbare scholieren die een uiteenzetting gaven over de toekomst van de computer in onze maatschappij, het is een scène die ik nooit vergeet.” (Paul Jambers in Antwerp Magazine van 16 maart 1990) en “In 1980 was er van computers nog nauwelijks sprake. De twee jongens deden op achttienjarige leeftijd haast visionaire uitspraken” (Paul Jambers in zijn in 2009 verschenen autobiografie “Ik heb het gedaan“.)

Ondertussen zijn we meer dan 30 jaar later, en na twee vervolgreportages kijk ik met een mix van trots, schaamte en weemoed terug op het Panorama-interview van 1980 (u vindt het via deze link naar het videoarchief van Deredactie.be). Eigenlijk was ik toen niet meer dan een digitale immigrant avant la lettre, een ICT-gastarbeider die het leven en werken in de digitale mijnen nog moest ontdekken en ervaren …

Meer, sneller, slimmer
Mijn eerste ervaring met de computer deed ik begin jaren ’80 op met een Tandy TRS-80. Uitgerust met een 1,77 MHz Z80 microprocessor, 4 kilobytes intern geheugen, en een zwart-witte (of was het zwart-groene?) CRT monitor met 16 lijnen van 64 karakters. Gegevens konden opgeslagen worden op een audiocassettebandje – floppy disks waren nog niet massal beschikbaar. Wie legaal software wilde “downloaden” kon terecht op radio Hilversum 2, die wekelijks 10 minuten digitaal gepiep uitzond dat (indien de signal-to-noise ratio een beetje meezat) met de cassetterecorder opgenomen en geassembleerd kon worden tot een heus computerprogramma!

Nauwelijks drie decennia later zit ik deze tekst te schrijven op mijn Android tablet met een 1.5 GHz quad-core chip, 32 gigabytes geheugen, en (alleen voor wie het kan uitspreken) een LED-backlitIPS-LCD-capacitive-touch-screen met meer dan twee miljoen pixels en 16 miljoen kleuren. In onze huiskamer-pc zit een harde schijf van een terabyte – het equivalent van 10 miljoen prehistorische 5¼” floppy disks. Software, muziek en video’s kan ik gewoon en masse downloaden en streamen over een multi-megabits-per-seconde vaste of draadloze breedband internetverbinding.

En ik ben niet alleen. Uit onderzoek van Deloitte blijkt dat tijdens het afgelopen jaar het aantal Belgische tabletbezitters verdrievoudigde tot 30%, vergeleken met 12% in 2012. Volgens het Digital Agenda Scoreboard van de Europese Commissie scoort ons land ver boven het Europese gemiddelde voor vaste breedband internet toegang (DSL en kabel), maar lopen we sterk achter met het gebruik van 3G en vooral 4G mobiel internet.

Dat brengt mij naadloos bij de ontwikkeling van de telecommunicatie: 20 jaar geleden, net voor de geboorte van ons eerste kind, was ik zielsgelukkig dat ik van mijn werkgever een semafoon (pieper) meekreeg, zodat mijn hoogzwangere echtgenote mij te allen tijde kon bereiken. Vandaag hebben onze kinderen elk hun eigen derde (en weldra vierde) generatie smartphone, waarmee ze ons op ieder ogenblik van de dag kunnen bellen, sms’en, IM’en en e-mailen.

De jeugd van tegenwoordig
Onze zonen, Yannick en Robin, zijn ondertussen respectievelijk 20 en 17 jaar oud. Voor hen is er geen digitale revolutie. Zij zijn de digital natives. Hun jeugd speelt zich af in een digitaal wonderland waarin iPads, eBooks en mCommerce een dagelijkse evidentie zijn. Onze klas-van-1980-generatie bestaat voor hen uit (bijna-) neanderthalers, die nog weten dat er vroeger zwart-wit televisie bestond, hoe het gekraak van een vinyl lp klonk, en waarvoor een typemachine diende. Hun nieuwe ordewoorden zijn Instagram, Snapchat en Twitter; de bijdrage van de informatica- en telecommunicatiesector aan de culturele, sociale en economische emancipatie van de 21ste-eeuwse jeugd. Alle macht aan de generaties Y, Z en (binnen afzienbare tijd ook) Alpha! Sean Valant tekende een mooie infographic met een vergelijking tussen de jeugd van weleer en de huidige internet generatie.  De digitale kloof bestaat dus écht. Zelfs een sterreporter zou er wel eens in kunnen vallen…

Onze oudste is ondertussen aan zijn masteropleiding in de informatica begonnen, en als ook onze  jongste in de nabije toekomst zou besluiten om in de ICT-voetporen van zijn vader te treden, dan zullen de uitdagingen waarmee beiden in hun beroeps- en privéleven geconfronteerd gaan worden véél omvattender zijn dan het bedenken, ontwikkelen en gebruiken van nog meer, nog snellere en nog slimmere technogadgets. Opwarming van onze aardbol, uitputting van de olievoorraden, explosie van de wereldbevolking, … Kop in het zand (of meer toepasselijk, in het silicium – of in het veelbelovende grafeen) steken zal voor de de digital natives geen optie meer zijn. De daad is aan hen!

Getagged , , , , , , , , , , , ,

8 thoughts on “GastPost van een digitale immigrant in wonderland

  1. […] Het leven zoals het is: het Internet der Dingen door Marc Jadoul, strategic marketing director bij Alcatel-Lucent Antwerpen – zie ook zijn eerdere post & full profile hier. […]

  2. Kleine, maar niet onbelangrijke opmerking: het concept digital native is ondertussen al uitgebreid een mythe gebleken waar zelfs Prenzki zelf nu afstand van neemt in zijn meest recente boek.
    Check o.a.: http://theeconomyofmeaning.com/2012/12/27/please-refrain-of-the-use-of-digital-native-again/

    • Marc Jadoul zegt:

      Pedro, what’s in a name? We kunnen hen ook Generation Y en/of Z noemen. Alhoewel ik een bevoorrechte “digital immigrant” was –een van de eerste generaties met een informaticadiploma op zak– merk ik toch dagelijks hoe verschillend mijn kinderen tegenover nieuwe technologiën staan.

      • Ja, maar ondertussen wij ook. In het artikel waar ik naar verwees zie je al verschillende mogelijke denkfouten die dit als gevolg kan hebben. Zelf wil ik trouwens ook liever niet het woord generatie gebruiken, omdat er bij wijze van spreken meer verschillen zijn binnen generaties dan tussen generaties.

        De verscheidenheid bij jongeren kan heel groot zijn. Van jongeren die “old school isolated urbans” genoemd worden die met moeite email gebruiken en die nog meer voorkomen dan je denkt tot pure post-pc jongeren die constant online zijn (ook inline genoemd) maar geen computer meer hebben, en alle verscheidenheid er tussen.

        BTW, het zijn vooral de ‘x-ers’ die bijvoorbeeld sociale media effectief inzetten als strategische tool.

        • Marc Jadoul zegt:

          Akkoord dat segmentatie altijd artificieel is, dat sociologie een niet-exacte wetenschap is, en dat de meeste mensen –en dus ook jongeren– niet in ‘vakjes’ te steken zijn. Voor deze bewuste blog post vond ik (in mijn rol van een creatieve blogger) de “natives vs. immigrants” tegenstelling echter een mooie metafoor om uit mijn eigen ervaringen te kunnen putten, en zo de jaren 80 met vandaag te vergelijken. Interessante discussie echter, die ik zeker (via een ander medium?) met je wil verderzetten…

  3. […] Big data op school. (Pedro De Bruyckere) […]

  4. […] Storytelling: de kracht van een goed verhaal door Marc Jadoul, strategic marketing director bij Alcatel-Lucent Antwerpen – zie ook zijn eerdere post & full profile hier. […]

  5. […] Marc Jadoul, strategic marketing director bij Alcatel-Lucent Antwerpen – zie ook zijn eerdere post & full profile hier. […]

Bedenkingen? Aanvullingen? Correcties? Lof? Reageer!

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers op de volgende wijze: